Droga do zostania lekarzem w Polsce jest długa, wymagająca i – nie ma co ukrywać – kosztowna emocjonalnie. Sześć lat studiów, setki godzin nauki, dyżury, egzaminy, stres i ciągłe poczucie odpowiedzialności. Dla wielu młodych ludzi moment ukończenia studiów medycznych jest jednocześnie spełnieniem marzeń i… zderzeniem z rzeczywistością. Bo zaraz po odebraniu dyplomu przychodzi czas na staż podyplomowy, a wraz z nim pytanie, które regularnie pojawia się w Google i rozmowach studentów: ile zarabia lekarz na stażu?

Ten artykuł jest próbą rzetelnego, ale jednocześnie przystępnego odpowiedzenia na to pytanie. Bez mitów, bez lukru, bez straszenia – za to z konkretnymi liczbami, realiami i szerszym kontekstem. Jeśli jesteś studentem medycyny, świeżo upieczonym absolwentem, albo po prostu ciekawi Cię, jak wygląda finansowy start lekarza w Polsce – jesteś w dobrym miejscu.

Ile faktycznie wynosi pensja lekarza na stażu w Polsce?

Zacznijmy od tego, co interesuje wszystkich najbardziej – konkretnej kwoty. W polskich realiach lekarz na stażu podyplomowym jest zatrudniany na umowę o pracę i otrzymuje wynagrodzenie regulowane centralnie, a nie ustalane indywidualnie przez szpital.

Od kilku lat obowiązuje jednolita stawka określona w przepisach, co oznacza, że nie ma znaczenia, czy staż odbywasz w małym szpitalu powiatowym, czy w dużej klinice uniwersyteckiej – podstawa wynagrodzenia jest taka sama.

Na dzień dzisiejszy (i zgodnie z ostatnimi regulacjami):

• wynagrodzenie brutto lekarza stażysty wynosi około 6 800–7 000 zł brutto miesięcznie,
• co daje około 4 800–5 100 zł netto, w zależności od ulg podatkowych, składek i indywidualnej sytuacji.

Dla wielu osób te liczby mogą brzmieć zaskakująco – jedni uznają je za niskie, inni za całkiem przyzwoite jak na pierwszy rok pracy. Prawda, jak zwykle, leży gdzieś pośrodku i zależy od kontekstu.

Warto też zaznaczyć, że staż trwa 13 miesięcy, a wynagrodzenie jest wypłacane co miesiąc, niezależnie od rotacji oddziałów.

Czy lekarz stażysta może liczyć na dodatkowe pieniądze?

Choć pensja zasadnicza jest z góry ustalona, wielu młodych lekarzy zastanawia się, czy da się ją w jakiś sposób zwiększyć. Odpowiedź brzmi: tak, ale w bardzo ograniczonym zakresie.

Dyżury – czy stażysta może dyżurować?

To jedno z najczęściej zadawanych pytań. W teorii lekarz stażysta nie ma obowiązku pełnienia dyżurów medycznych, a ich możliwość zależy od:

• regulaminu szpitala,
• decyzji kierownika stażu,
• stopnia zaawansowania stażu,
• aktualnych przepisów i interpretacji prawa.

W praktyce bywa różnie. Część szpitali pozwala stażystom na dyżury (najczęściej pod nadzorem), inne – całkowicie to wykluczają. Jeśli dyżury są możliwe, to:

• są one dodatkowo płatne,
• stawki są niższe niż u lekarzy rezydentów,
• liczba dyżurów jest zwykle mocno ograniczona.

Dla części stażystów dyżury są sposobem na dorobienie kilkuset złotych miesięcznie, ale dla innych – dodatkowym źródłem stresu i zmęczenia.

Umowy zlecenia i praca poza szpitalem

Teoretycznie lekarz na stażu może podejmować inne prace, ale w praktyce:

• nie może samodzielnie wykonywać zawodu lekarza,
• nie ma prawa wystawiać recept,
• nie może prowadzić prywatnej praktyki.

Najczęściej więc ewentualne dodatkowe zajęcia to:

• praca naukowa,
• korepetycje,
• działalność edukacyjna,
• prace administracyjne lub badawcze.

Nie są to jednak źródła stałego i wysokiego dochodu.

Czy zarobki lekarza na stażu wystarczają do normalnego życia?

To pytanie wykracza poza suche liczby i dotyka codzienności. Bo co innego zarabiać 5 tysięcy „na rękę”, a co innego z tych pieniędzy realnie żyć.

Koszty życia a pensja stażysty

Wszystko zależy od miasta, w którym odbywasz staż:

• w mniejszych miejscowościach pensja lekarza stażysty często pozwala na względnie komfortowe życie,
• w dużych miastach (Warszawa, Kraków, Wrocław, Gdańsk) bywa znacznie trudniej.

Przykładowe miesięczne koszty:

• wynajem mieszkania lub pokoju: 1 500–3 000 zł,
• jedzenie: 800–1 200 zł,
• transport, telefon, internet: 300–500 zł,
• ubrania, książki, kursy, drobne przyjemności: kolejne kilkaset złotych.

Nietrudno zauważyć, że oszczędzanie na stażu bywa wyzwaniem, zwłaszcza jeśli ktoś nie ma wsparcia finansowego rodziny lub nie mieszka „na swoim”.

Presja społeczna i oczekiwania

Nie można pominąć też aspektu psychologicznego. Społeczeństwo często postrzega lekarzy jako osoby bardzo dobrze zarabiające. Tymczasem stażysta:

• ma ogromną odpowiedzialność,
• pracuje w systemie zmianowym,
• uczy się w praktyce,
• a jego pensja często niewiele różni się od wynagrodzeń w innych zawodach wymagających znacznie krótszej edukacji.

To zderzenie oczekiwań z rzeczywistością bywa trudne.

Dlaczego lekarze na stażu zarabiają właśnie tyle, a nie więcej?

To pytanie pojawia się równie często, co pytania o konkretne kwoty. Odpowiedź nie jest jednoznaczna, ale można wskazać kilka kluczowych powodów.

Staż jako etap szkoleniowy, a nie „pełnoprawna praca”

Z punktu widzenia systemu ochrony zdrowia staż podyplomowy:

• jest traktowany jako element kształcenia,
• ma charakter szkoleniowy,
• zakłada pracę pod nadzorem.

To argument, który często pojawia się w dyskusjach legislacyjnych. Problem polega na tym, że w praktyce stażyści:

• wykonują realną pracę,
• często są pierwszym kontaktem pacjenta,
• odciążają starszych lekarzy.

Ograniczenia budżetowe systemu ochrony zdrowia

Nie da się uciec od faktu, że polska ochrona zdrowia od lat zmaga się z niedofinansowaniem. Podnoszenie wynagrodzeń jednej grupy zawodowej automatycznie rodzi pytania o kolejne. Stażyści, jako najmniej doświadczeni lekarze, często znajdują się na końcu tej kolejki.

Presja polityczna i społeczna

Wynagrodzenia lekarzy są tematem politycznym. Każda zmiana budzi emocje społeczne, a stażyści – mimo że formalnie są lekarzami – często nie są postrzegani jako grupa wymagająca szczególnej ochrony finansowej.

Jak zarobki na stażu wypadają na tle innych etapów kariery lekarza?

Aby dobrze zrozumieć, czy pensja stażysty jest „dobra” czy „zła”, warto spojrzeć na nią w kontekście całej ścieżki zawodowej.

Staż vs rezydentura

Po ukończeniu stażu lekarz przystępuje do Lekarskiego Egzaminu Końcowego i może rozpocząć specjalizację w ramach rezydentury. Tu następuje pierwszy wyraźny skok finansowy:

• rezydent zarabia więcej niż stażysta,
• wynagrodzenie rośnie wraz z kolejnymi latami specjalizacji,
• pojawia się większa możliwość dyżurów i dodatkowych form zarobku.

Staż vs lekarz specjalista

Różnica między zarobkami stażysty a lekarza specjalisty jest ogromna. Specjaliści:

• mogą pracować w kilku miejscach jednocześnie,
• prowadzą prywatne praktyki,
• zarabiają wielokrotność pensji stażysty.

W tym kontekście staż jawi się jako finansowo najsłabszy moment w karierze lekarza, ale jednocześnie jako etap przejściowy.

Czy warto zostać lekarzem, patrząc na zarobki na stażu?

To pytanie bardzo osobiste, ale nie sposób go pominąć. Staż podyplomowy jest dla wielu młodych lekarzy testem wytrzymałości – nie tylko zawodowej, ale i finansowej.

Z jednej strony:

• wynagrodzenie nie powala,
• koszty życia są wysokie,
• odpowiedzialność ogromna.

Z drugiej:

• staż to tylko jeden rok,
• daje realne doświadczenie,
• otwiera drzwi do dalszej kariery.

Dla większości lekarzy odpowiedź brzmi: tak, warto, ale pod warunkiem, że patrzy się na zawód w długiej perspektywie, a nie tylko przez pryzmat pierwszej wypłaty.

Co może się zmienić w przyszłości? Prognozy i możliwe scenariusze

Na koniec warto spojrzeć w przyszłość. Czy zarobki lekarzy na stażu mogą wzrosnąć?

Wśród możliwych scenariuszy pojawiają się:

• dalsze powiązanie pensji z przeciętnym wynagrodzeniem w gospodarce,
• skrócenie lub modyfikacja stażu,
• większe uprawnienia i odpowiedzialność stażystów (a wraz z nimi – wyższe wynagrodzenie),
• presja wynikająca z braków kadrowych w systemie.

Jedno jest pewne: temat wynagrodzeń młodych lekarzy nie zniknie, bo bez nich system po prostu nie będzie w stanie funkcjonować.